Velhasıl Onlar Vurdu Biz Büyüdük Kardeşim*

Manşet

yazar_serkanbastimar_

Oskar ödüllü yönetmen Michel Hazanavicius, 2011’de çektiği The Artist’in ardından parıltılı bir dünyayı geride bırakıp acının ve savaşın zorlu coğrafyasına sert bir pike yapmış.
Türkiye’de beyazperdeye Arayış olarak gelen The Search, etkili dili, konusu ve anlattıklarıyla çarpıcı bir film.
Yıl 1999. Sahnemiz işgal altındaki Çeçenistan toprakları. Rusya, yeni bir bahaneyle İkinci Çeçen Savaşını çoktan başlatmış. Bombardıman sonrası alevlerin ortasında kalan küçük bir köyde, bir Rus askerinin çektiği vidyo ile başlayan film daha ilk andan itibaren karnınıza sert bir yumruk yapıştırıyor. Açılış sekansındaki bu amatör hissi verilmiş görüntüde, Çeçen bir çift, işgalci askerler tarafından terörist yaftası vurularak kurşunlanıp öldürülüyor. Bu gerçekçi vidyonun hemen ardından kamera, yetim kalmış bir çocuk ve bir bebeğin çaresizliğine çevriliyor. Sonrasında yol kaçışa, gözler umuda çevriliyor.
Film birbirine köprülenmiş iki zamanda, farklı hikayelerin birbirine neden – sonuçlarla ulandığı 4 insanın çevresinde, ekseninde, benliğinde geçiyor.
Odak noktamız, acının ve ölümün yüzünü gölgelediği bir çocuk. Adı Hacı. Anne – babasının ölümünden sonra sağ kalmak için kardeşini yanına alarak köyünü terk eden Hacı, uzun yolculuğun hemen başında kardeşini içgüdülerine dayanarak güvendiği bir evin bahçesine bırakıp yoluna devam eder. Sonra savaştan kaçan herkes gibi aynı yöne, sığınmacı kampına doğru yol alır.
Sessizdir, sustuğu kadar konuşur. Birkaç saatte olgunlaşır, bilgeleşir adeta. Ama cılız ve çocuktur hala. Üstelik güvensiz. Daha kampa girmeden kaçar, Carole ile çalışır. Carole, yaşanan zulmü dünyaya duyurmak için bölgede bulunan bir gönüllüdür. Hacı’yı evine alır. Birbirlerinin diline yabancı bu iki kişi arasında farklı bir diyalog işlemeye başlar. Birbirine ısındıkça öykülerinin detaylarını öğrenirler.
Bu iki kişinin dışında, Raissa ve Kolya adlı karakterler filmin çarpıcılığını bir üst seviyeye çıkarıyor. Raissa, Hacı’nın ablasıdır. İki kardeşini bulmak için o da aynı yola düşer. Kader bir türlü Raissa’yı kardeşlerine kavuşturmaz, yolları hep teğet geçer. Kolya ise; savaşın diğer tarafında, Rusya’dadır. Müzisyendir aslında Kolya, esrar içerken yakalanır, hapse gitmektense askerliği tercih eder. Ama bu tercih onun tüm hayatını değiştirir. Zira gittiği birlikte ‘it muamelesi’ görür. İşkenceler, dayaklar, aşağılanmalarla birlikte ezik karakteri bir canavara dönüşür (Full Metal Jacket’in Şaban’ı gibi). Tam dişleri keskinleştiği anda, eline silah verilip Çeçenistan’a gönderilir. Ve zulmün kirli tarihine o da biraz can alıp biraz kurşun sıkarak geçer.
Arayış, o dönemin atmosferini ajitasyona ve arabeske çevirmeden anlatmayı başaran bir film. Filmdeki karakterlerden birinin de dediği gibi, Rusya’nın Çeçen topraklarında, intikam için yanıp tutuşan bir kuşağın tohumlarını nasıl attığını nezaketle haykırıyor. Fransız yönetmen aynı zamanda senaryoyu da kendi kaleme almış. Gösterime girdikten sonra hakkında epey konuşulacak olan Arayış, belki de o dönemi yaşayanları yeniden muhasebe yapmaya itecek (Putin’in bir muhasebeciler ordusu kurması gerekecek anlaşılan; Birleşmiş Milletler’inse günahı çok).
Olabildiğince sade bir hikayeyi doğru bir şekilde anlatan Arayış, inandırıcı efektleri ile de tam not alıyor. Ağır bombardıman sahneleri, çatışmalar ve dönemin ateşe – kana bulanmış coğrafyası ise ‘sanki film 16 yıl önce çekilmiş de şimdi vizyona giriyor’ hissini uyandırıyor.
Hacı’yı oynayan Abdul Khalim Mamutsiev’in muhteşem bir performansı var, çocuk adeta yaşamış. Kolya rolündeki Maksim Emelyanov ise dakikalar ilerledikçe performansını büyüleyici bir şova dönüştürüyor. Berenice Bejo ve Anette Bening ise vasatın biraz üstünde.
Arayış, muhakkak izlenmesi gereken bir film. Hem yakın tarih hakkında verdiği bilgilerle hem de anlattığı insan hikayeleriyle gerçekten gözardı edilmemesi gerekiyor. Beni ilk yumrukta nakavt etti, şimdi yere serilme sırası sizde.
*Ece Ayhan

Yorumlar

 

Yorum yazın

Lütfen gerekli tüm alanları doldurunuz. *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*

Lost Password

Sign Up