Bizimle İletişime Geçin

Sinema Kitapları

Türk Sinema Tarihi ve Tarihçiliğine Mühim Bir Katkı

Yayınlandı

tarihinde

sessiz-donemturk-sinemasi-antolojisi-sinefesto-1

2014 yılı, 100. yılı olması dolayısıyla, Türk sinema hayatı ve tarihi açısından verimli bir yıldı. Sempozyum, panel, sergi vb. etkinliklerde görülen canlanma, matbuat dünyasında da kendini hissettirdi, konuya dair müstakil dergi sayıları, albümler yayınlandı. Kuşkusuz bu çalışmalar arasında Türk sinema hayatının Osmanlı serüvenine ve Türk sinemasının Osmanlı harfli kaynaklarını ihtiva eden, Ali Özuyar imzasıyla Küre Yayınları’ndan çıkan Sessiz Dönem Türk Sinema Antolojisi (1895-1928) başlıklı antoloji çalışması, Türk sinema araştırmalarının en boş alanlarından birisine dair önemli çalışmalardan birisi olarak tebarüz etmektedir. Sinemanın Osmanlı’ya girişinden itibaren harf inkılâbının yapıldığı 1928 yılına kadar olan dönemde, Servet-i Fünun’dan Büyük Gazete’ye, Sebilürreşat’tan İctihâd’a, Gürbüz Türk Çocuğu’ndan Kadın Yazıları’na kadar 37 süreli yayının taranmasıyla derlenen ve latinize edilen 42 yazıya kronolojik olarak yer veren kitabın sonunda, söz konusu taramalarda elde edilen, ancak kitapta yer verilmeyen 92 künyelik bir sinema yazıları bibliyografyası bulunmaktadır.

Türk sinemacılığının ilk 30 yılına dair kronolojik bir seyir imkânı vermesi bakımından önemli bir yeri dolduran kitap, bunun yanı sıra; Osmanlı’da/Türkiye’de sinemanın nasıl algılandığı, bu algının zaman içerisinde nasıl değiştiği, Türkiye’de sinemanın gelişmesinde hangi saiklerin ve kurumların rol oynadığı, sinema tartışmalarının hangi bağlamlarda şekillendiği, teknoloji ile tanışan bir toplumun nasıl bir gelecek projeksiyonuna sahip olduğu vb. soruların cevaplarını içermesi bakımından oldukça verimli metinleri içerdiği söylenebilir. Osmanlı/Cumhuriyet modernleşme çaba ve tartışmalarının hararetli olduğu bir zaman diliminde sinema üzerine yazılanları derleyen kitabın ortaya koyduğu resme baktığımızda, sinema meselesinin de bu çerçevenin dışında kalmadığı açık bir şekilde gözükmektedir. Buradan hareketle; Osmanlı tecrübesinde sinemanın daha ziyade maarif politikaları bağlamında değerlendirildiği, daha vasıflı bir eğitimin ve dolayısıyla daha vasıflı insan unsuruna sahip olmanın bir aracı olarak telakki edildiğini söyleyebiliriz. Ancak sinemanın, özellikle I. Dünya Savaşı yıllarında Avrupa devletlerindeki kullanım şeklinin de etkisi ile propaganda merkezli bir seyir takip ettiğini ve bu vasfını Cumhuriyet’in ilk yıllarında da sürdürdüğü görülmektedir. Öte yandan, antolojide görüleceği vechile, özellikle yirmili yıllardan itibaren sinemanın sektörel problemleri, sinema karşısında tiyatronun durumunun ne olacağı ve özellikle ve toplumsal ahlâka müsbet/menfi etkileri de tartışılmaya başlanmış, bu konular etrafında çeşitli polemikler yaşanmıştır.

Sessiz Dönem Türk Sinema Antolojisi (1895-1928); yukarıda zikredilen sorular ve zikredilen kısmî tesbitlerde de vurgulandığı gibi bir yandan sinemanın sanat olma sürecini yansıtırken diğer yandan sinema ve sinema tarihi meselesinin kendisinden ibaret olmayan, Osmanlı/Cumhuriyet modernleşmesinin merkezinde filizlenen bir husus olarak ele alınması gerektiğinin altını kalın bir şekilde çizmektedir. Bu yönüyle kitap, Türk sinema /Türk sinema tarihi araştırmalarının disiplinler arası bakış açılarıyla çok boyutlu olarak yapılması gerektiğine dair kuvvetli bir çağrı niteliğinde.

Metin Neşrine Dair

Sessiz Dönem Türk Sinema Antolojisi (1895-1928)’nin, Osmanlı/Cumhuriyet modernleşmesine ve sinema tarihine dair içerdiği önemli metinlere rağmen, önemi ile mütenasib olmayan bir dikkatle hazırlandığı görülüyor. Osmanlıca pek çok kelimenin okunması ve dizilmesinde yapılan oldukça fazla hata aynı zamanda kitabın en problemli, izahı güç ve hüsn-i tevile imkân vermeyen boyutunu teşkil etmekte. Kitabın eksikli olarak telakki edilecek diğer bir boyutu ise benzer literatürün yokluğu ve sahanın görece bîgane kalınan bir vechesi olması hasebiyle, notlandırılarak zenginleştirilmemiş olması. Müteakip baskılarda bu eksikliklerin giderilmesi ümidiyle…

Eşref Kalender / tsa.org.tr

Okumaya Devam Et
Sponsorlu İçerik
Yorum Yapmak İçin Tıkla

Cevap Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Etkinlikler

Perspektif’in Temmuz dosyası: “Göç ve Sinema”

Perspektif Dergisi Temmuz ayında “Göç ve Sinema” dosyasıyla yayınlandı.

Yayınlandı

tarihinde

tarafından

Batı Avrupa’da milyonlarca Türk kökenli yaşıyor. Bu kesim, aynı zamanda sinema sektörüne de “göç sineması” ile farklı bir hareketlilik getirdi. Perspektif Dergisi’nin temmuz sayısı bu hareketliliği mercek altına alan “Göç ve Sinema” dosyasıyla yayınlandı.

“Yersiz-Yurtsuzluktan Evrenselliğe: Göç Sineması”. Fırat Çakkalkurt’un Perspektif’in “Göç ve Sinema” başlıklı dosyasının giriş yazısı için kaleme aldığı makale bu başlığı taşıyor. Bu başlık aynı zamanda, işgücü göçünün ardından Batı Avrupa’da yerleşik hale gelmiş sayısız insanın sinema alanında yaşadığı değişimi de özetler nitelikte.

Göç sinemasının, “üçüncü sinema” ve “aksanlı sinema” gibi kavramlarla da ifade edildiğini belirten Çakkalkurt, göç sinemasında eleştirel farkındalığın yüksek olduğunu vurguluyor. Çakkalkurt’a göre göç sineması, ana akıma mesafeli bir sinema türü. Çakkalkurt göç sinemasının bu yönüyle ulusal sinema kavramının boş bıraktığı alanda tamamlayıcı bir rol oynadığı görüşünde.

Dosyaya “Göçün Görsel Kültürü” başlıklı bir makaleyle katılan Dr. Ömer Alkın ise merceği “göç sineması”nın üreticilerine çeviriyor. Genç film yapımcılarının karşılaşacağı zorluklarla mücadele edebilmeleri için uygun şekilde düzenlenmiş bilgi kültürüne ve erişim kaynaklarına dâhil edilmeleri gerektiğini söyleyen Alkın, sinema ile ilgilenen göç kökenlilerin, sektöre erişimdeki zorluklarına değiniyor.

Dosyada Avrupalı Türklerin sinema tercihleri de araştırma konusu edilmiş. Meltem Kural “Avrupalı Türkler Ne İzliyor” başlığıyla kaleme aldığı yazıda Berlin merkezli film dağıtım şirketi AF Media’nın sahibi Ali Fidan’ın görüşlerini paylaşıyor.

Senarist ve yönetmen Yasemin Şamdereli ve Haluk Piyes gibi isimlerle söyleşilerin yer aldığı dosyada bütün yazılara buradan ulaşabilirsiniz.

Okumaya Devam Et

Sinema Kitapları

Nuri Bilge Ceylan’ın Kitabı “Bir Zamanlar Anadolu’da” Raflarda

Nuri Bilge Ceylan‘ın Bir Zamanlar Anadolu’da kitabı Doğan Kitap tarafından yayımlandı.

Yayınlandı

tarihinde

tarafından

Nuri Bilge Ceylan‘ın Bir Zamanlar Anadolu’da kitabı Doğan Kitap tarafından yayımlandı.

2011 yılında çektiği Bir Zamanlar Anadolu’da filmiyle Cannes Film Festivali’nde Büyük Ödülü kazanan Nuri Bilge Ceylan’ın aynı adlı kitabı Doğan Kitap tarafından yayımlandı.

Dünyanın en iyi filmleri arasında yer alan ve Türk sinemasını güçlü bir şekilde temsil eden Bir Zamanlar Anadolu’da filmi, bir doktor ile bir savcının 12 saatlik gerilimli öyküsünü beyaz perdeye aktarmıştı.

Senaryonun çekime başlanmadan önceki orijinal halini derleyen kitapta ayrıca, film hakkında yurtiçi ve yurtdışında yazılan sayısız yazılardan bir seçki, söyleşiler ve yönetmenin kurgu sırasında tuttuğu günlükleri de içeren geniş bir derleme mevcut.

Okumaya Devam Et

Manşet

Robert McKee’nin Kitapları Yeniden Türkçe’ye Çevrildi

Senaryo hocası Robert McKee’nin kitapları yeniden Türkçe’ye çevrildi.

Yayınlandı

tarihinde

tarafından

Senaryo hocası Robert McKee’nin kitapları yeniden Türkçe’ye çevrildi.

Dünyaca ünlü senaryo hocası Robert McKee’nin Story ve Diyalog kitapları yeniden Türkçe’ye çevrildi. Fırat Çakkalkurt editörlüğünde Story kitabı Hikâye başlığıyla çevrilirken, Aslı Yazır tarafından Türkçeleştirilen Diyalog kitabı ise bu hafta raflardaki yerini alıyor.

İstanbul Medya Akademisi Yayınları etiketiyle piyasaya çıkan Hikâye, 2011 yılında Plato Yayınları tarafından basılmıştı. Senaryo yazmanın inceliklerini bu kitapta anlatan McKee şimdiye kadar 50 binden fazla öğrenciye senaryo yazmanın inceliklerini anlattı. Birçok televizyon yazarına, film yapımcısına, senariste, edebiyatçıya, reklamcıya, metin yazarına, aktöre, prodüktöre, yönetmene ve oyun yazarına ilham kaynağı oldu. Öğrencileri şimdiye kadar 27 Oscar, 140’tan fazla Emmy ödülü kazandı. Akıl Oyunları, Yüzüklerin Efendisi, Arabalar, Cindrella Man, Da Vinci’nin Şifresi, Shrek, Karayip Korsanları, X Men, Kayıp Balık Nemo gibi kapalı gişe oynayan filmlerin, Friends, Frasier, Seinfeld gibi dünya çapında popüler televizyon dizilerinin altında onun öğrencilerinin imzası var.

Okumaya Devam Et

Popüler