En İyi Roman Uyarlaması Türk Filmleri

İzzettin Uluışık Liste Manşet

Türk sinemasını besleyen damarlardan biri de romanlar. Uyarlama çok, güzeli, güzel uyarlanmışı az. Onlardan bazılarını sizler için listeledik. Eklemek istediğinizi bizlerle paylaşın. (Yorum kısmına yazabilirsiniz.)

bizim-buyuk-caresizligimiz

Bizim Büyük Çaresizliğimiz (2011)

Bizim güzel çaresizliğimiz…

Barış Bardakçı’nın içine şiiri de katıp üç kişinin ‘çaresizliğini’ anlattığı bu güzelim roman Türk sinemasının mütevazı ancak sevilen uyarlamalarından.

Kendilerine ’emanet’ bırakılmış Nihal’e gün geçtikçe aşık olan Ender ve Çetin’in çetrefiilli ancak olabildiğince masum öyküleri. 2011 yapımı Bizim Büyük Çaresizliğimiz, filmin çekiminden bir yıl sonra bir trafik kazasında kaybettiğimiz Seyfi Teoman’ın ikinci uzun metrajı ve son filmi.

Bir Ankara güzellmesi. Güzellemenin Ankara’sı. Aynı kadına aşık olan iki dostun acılarına sarılıp sevdikleri kadın için yaralarını saklaması. İlker Aksum ve Fatih Al’ın oyunculukları ile bir bekar evinden edebiyat, aşk ve dostluğun bir romana ve ardından da filme dönüştüğü Bizim Büyük Çaresizliğimiz ‘uyarlanıp kapağını bulan’ en güzel filmlerden.

____

sis ve gece

Siz ve Gece (2007)

Sinemanın ender bir uyarlaması

Ahmet Ümit’in aynı adlı romanından sinemamıza bir gerilim-polisiye türü olarak katılan Sis ve Gece, Turgut Yasalar tarafından uyarlanmış ve yönetilmiş bir yapım. Polisiye romanların en büyük yönü kurgusu elbette. Kitaplarda bir olayın etrafında dolanan esas kahraman hem iç dünyası hem de çevresiyle gelir okura. Ahmet Ümit’in Sis ve Gecesi hem bir gizemi çözerken hem de sosyolojik bir bakışla ‘teşkilat’ ve örgütlere bizi konuk ediyordu. Turgut Yasalar romandaki mükemmel kurgunun hakkını vererek hem filmin genelinde bu sosyolojik damarı aktarabilmiş hem de finalinde izleyiciyi şoke etmeyi başarmış. 2007 yapımı Sis ve Gece’nin Türk sinemasında az meyve veren polisiye türüne yaptığı katkı ise tartışılamayacak kadar büyük ve aşikar.

___

hakkaride-bir-mevsim

Hakkari’de Bir Mevsim (1983)

Bir coğrafyanın acı gerçekleri

Ferit Edgü’nün ‘O’ romanından uyarlama. Hayatında daha önce hiç gitmediği bir yere, hiç karşılaşmadığı bir kültüre temas eden bir öğretmenin sürgüne benzer bir öyküsü. Erden Kıral’ın yönettiği ve bir süre ülkemizde gösterilmesi yasaklanan film, Türk sinemasındaki roman uyarlamalarından büyüleyici görselliği ile ayrılan bir şaheser.

Genco Erkal’ın doyumsuz oyunculuğu, ‘öteki’nin ‘diğeri’ ile karşılaşması. Hiç deniz görmemiş, Türkçeyi bilmeyen çocuklara ders vermek için çabalayan ama başka gerçekliklerle karşılaşan bir öğretmenin iç yolculuğu. İzledikten sonra bazen yemeye burun kıvırdığınız portakalın hayatınızdaki yeri ve anlamı bambaşka olacak.

Bu filmi şu alıntıyla bitirelim:

“Yolcu, bir gün yolunu yitirirsen, artık eski yolunu bulmaya çalışma, yeni bir yol ara kendine.”

___

golgesizler

Gölgesizler (2008)

Orada bir köy var uzakta…

Ümit Ünal’ın Hasan Ali Toptaş’ın aynı adlı romanından uyarladığı Gölgesizler rüyanın, bilinçaltının ve gerçeğin birbirine girdiği, sanki kamera arkasında David Lynch’in olduğunu bize düşündüren psikolojik bir dram.

Suçlunun güçlü olduğu yerde masumlar değersizdir, sloganı ile daha izlemeden sizi çeken yapım,  izleyiciyi sürrealist bir masala konuk ediyor. Kurgusal olarak romana sadık kalan Gölgesizler şoke eden finali ile yanağınıza iki tokat aşk edip uğurluyor sizi.

hatiralarin masumiyeti

Hatıraların Masumiyeti (2015) Bir türler buluşması

Gant Gee’nin çektiği bu belgesel Orhan Pamuk’un Masumiyet Müzesi kitabına yerlere kadar eğilmiş bir saygı duruşu niteliğinde. Tam bir kitap uyarlaması demesek de bir kitap alıntısı da sayılmayacak olan bu ‘kurgu’ belgesel, bir aşkı, bir şehri ve hatırları buluşturur perdede.

Zamana, anılara ve acılara doğru bir yolculuğa çıkarız. Akşam vaktidir, kalabalık evlerine çekilmiş, kimi uykuya dalmıştır, kimi ise televizyon tarafından ninnilerle uğurlanıyordur uykuya. Sokaklar gerçek sahipleri iledir Hatıraların Masumiyeti’nde. Bir taksici, bir çöp toplayıcısı, bir aktris (Türkan Şoray) konuşur. İstanbul’u anlatır. Hepsinin İstanbul’u başka güzeldir. Şehirler değişir, insanlar değişir.

Kamera sokakları gezerken açık televizyonlarda Orhan Pamuk konuşur. Romanın ve roman için açtığı müzenin öyküsünü anlatır. Romanın kahramanları da konuşur elbet. Objeler, karanlık ve ışığın temas edemediği gölgeler dile gelir.

Gant Gee, bugüne kadar yapılmış en farklı uyarlamayı ya da belgeseli çekerek iki elin sertçe birbirine çırpıldığı uzun bir alkışı hak ediyor.

anayurt-oteli

Anayurt Oteli (1987)

Adım Zebercet… Oysa ben sizinkini bilmiyorum.

Yusuf Atılgan romanı ve Ömer Kavur uyarlaması. Türk sinemasının sıra dışı karakterlerinden biri Zebercet’in doğuşuna bizi şahit eden Anayurt Oteli, kasvetli bir mekan ve insan öyküsü.  Zebercet karakterinin çılgınlığa giden yolculuğunda, Macit Koper’in iç sesinin anlatıcı olduğu film, bize en başından itibaren bir kitap okuduğumuz hissini verir.

Film Türk edebiyatının başyapıtıdır, diyerek sinema ve edebiyatın uyumunun en güzel örneği olduğunun altını çizelim.

___

selvi-boylum-al-yazmalim-kadir-inanir-turkan-soray

Selvi Boylum Al Yazmalım (1977)

Sahi sevgi neydi?

İç sesler, kitap gibi cümleler ve güzelim müzikler…

Bir Cengiz Aytmatov uyarlaması. Asya’nın gençlik deliliği, güven bulduğu yuvası. Aşk, evlilik, güven ve her şey üzerine. Sahi sevgi neydi?

 

Bonus: Daha (2017)

Gaza 14 yaşında olan bir gençtir. Küçük bir sahil kasabasında yaşayan Gaza, buradan ayrılmayı, öğrenimine büyük şehirde devam etmeyi hayal eder. Fakat babası onu hayallerinden çok uzak bir dünya ile tanıştırır. Babası onu insan kaçakçılığı şebekesinin içerisine dahil eder. Burada göçmenleri gözetlemekle görevlidir. Hayatını babasının baskıları ve gözetlemek zorunda olduğu göçmenlerle geçirmek zorunda kalan Gaza’nın iki seçeneği vardır; ya bu suç dolu dünya üzerine yeni bir hayat kuracak ya da o da bir göçmen olacaktır.
Hakan Günday’ın ‘Daha’ adlı romanının beyazperde uyarlaması olan filmin yönetmen koltuğunda Onur Saylak oturuyor. Filmin oyuncu kadrosunda ise Ahmet Mümtaz Taylan, Erkan Avcı, Selim Bayraktar, Pervin Bağdat, Selen Öztürk gibi oyuncular yer alıyor.

Yorumlar

 
Sinefesto 2011 yılında kurulan, Türkiye'nin en güncel sinema haber sitesidir.

Yorum yazın

Lütfen gerekli tüm alanları doldurunuz. *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*

Lost Password

Sign Up